Soya: Ose Ta'iala Atoa i le "Le Tupu o Pipi"

E mafai ona matou maua se komisi i luga o faʻatauga agavaa na faia e ala i se tasi o matou soʻotaga. Aoao atili

E mafai ona e mauaina soya i le tele o ipu, o se vaega ona e maloloina ma fai mo se sui sili o aano o manufasi.

E tupuga mai i Asia i sasa'e, o le soya ose fatupi'ai e patino i le aiga legumes. O se fua tele ma mea aoga i atunuu i sasae o Asia mo le faitau afe o tausaga. O lona gafatia e ola ai i tulaga eseese o le tau na avea ai ma se tasi o fualaʻau sili ona lautele gaosia i le lalolagi.

I lenei tusiga, o le a ou oʻo atu i mea uma ma sili atu, mai lo latou amataga i lo latou aafiaga i lou soifua maloloina ma soʻo se mea i le va.

Soya- Ose Ta'iala Atoa i le "Le Tupu o Pipi"

E ese mai i le avea o se mea maloloina ma faʻaaogaina, o le soya e faʻaaogaina foi e fai ai le tele o isi oloa aoga, e le gata i meaʻai ma e le mafai ona 'aina.

O mea taumafa e maua mai le soya e aofia ai meainu, toppings, fortified pasta, ma fafaga manu.

O le fa'aogaina o le soya e le mafai ona 'aina e aofia ai lona sao o se vaila'au tele i vali, fa'amama, ma palasitika gaosiga ma lona fa'aogaina o se paiotiso masani.

O le mea moni, o le soya e maua ai le 25% o le aofaʻi o le paiotiso o loʻo faʻaaogaina i le US.

O le suau'u soya fo'i e tusa ma le 68% o le suau'u atoa o lo'o fa'aaogaina mo le kuka. E masani ona faʻaaogaina mo le falai, taoina, faʻaofuina, ma faʻasalalau, e aofia ai la tatou margarine sili ona pele. 

Siaki le matou api kuka fou

Bitemybun's family recipes with complete meal planner and recipe guide.

Taumafai e leai se totogi ma le Kindle Unlimited:

Faitau fua

O le a le soya?

Ua ta'ua foi o le soya pī, o le soya o se pi e mafai ona 'aina e maua mai i se ituaiga o legume e ta'ua o le Glycine max.

Ua avea ma mea'ai autu o le tele o mea'ai a Asia (tele Saina ma Iapani) mo le faitau afe o tausaga ma o se meaai lauiloa i tagata vegan.

O lona ta'uta'ua i tagata Asia e mafai fo'i ona fa'amauina i lona maualuga o le polotini, ona o le to'atele o tagata Asia na mulimuli i taumafa vegan mo le tele o lo latou tala'aga, ma na tumau ai lava na'o latou puna vegan protein mama. 

O le soya e masani ona taʻua o aano o manufasi vegan pe a liua i fasi soya.

Soya chunk o se oloa na saunia mai le toega o le soya na totoe pe a uma le suauʻu ... sili atu i lena mea mulimuli ane! 

O le taumafaina o le soya fa'apitoa, ma mea'ai soya lautele, e feso'ota'i fo'i ma le tele o fa'amanuiaga fa'alesoifua maloloina.

O na mea e aofia ai le faʻaitiitia o le lamatiaga o le atiaʻe o faʻamaʻi fatu e ala i le faʻalauiloaina o le cholesterol maloloina ma faʻaitiitia le cholesterol leaga poʻo le LDL.

E le gata i lea, o le taumafaina o le soya e fesoʻotaʻi ma le faʻaleleia o le phytoestrogen.

O le mea lea e pei o le hormone e fa'atusaina le gaioiga a le estrogen ma fesoasoani e togafitia le tele o fa'ailoga e feso'ota'i ma le menopause, e aofia ai ma le vevela.

E masani ona e mauaina ni ituaiga soya se lua i le maketi: le matua ma le matua.

O le le matua ua ta'ua tusamame. O lo'o i ai lona tino ma'oti ma mautu e tumau pea pe a uma ona kuka. E iai le lanu lanumeamata lanumeamata ma e masani ona faʻatau atu i le aisa i toetoe lava o faleoloa uma.

I le isi itu, o le soya matua e leai se igoa fa'apitoa. E lanu enaena moli, ma e mafai ona e faʻatau i totonu ma fafo o le pusa.

Pe a faatusatusa i le edamame, e laʻititi le mamafa ma e laʻititi laʻititi. E le gata i lea, e le mafai ona e kuka sa'o. E tatau ona susu muamua fatu.

O le a le tofo o le soya?

E mamao le tofo suamalie o le soya, ma fa'ailo malolosi o le tofo pi e fa'aalia i ituaiga uma o le aiga legume.

Ae ui i lea, e taua le maitauina o lenei tofo "beany" e sili ona iloagofie i pi matua, pe a faʻatusatusa i le edamame, e sili atu lona tofo pata ma le suamalie suamalie.

O le enzyme e nafa ma lenei tofo pi i soya e taʻua o le lipoxygenase.

O lenei enzyme o loʻo aʻafia i le okesene o lipids ma lo latou liua i le gaʻo, ma e tolu ituaiga eseese, lipoxygenase 1, 2, ma le 3.

Mo le soya e leai se tofo pi, e le tatau ona i ai se tasi o le tolu. Peitaʻi, e lē masani ona mafai.

Fa'afetai i le faasaienisi, ua tatou iloa lelei nei kenera e pulea le gaosiga o nei enzymes.

E ala i le fa'afefiloi, mutation, ma le filifilia, ua i ai nei a tatou fa'ato'aga e leai ni enzymes uma e tolu ma e leai se tofo pi, pe matua pe matua.

Ae ui i lea, o lenei faʻatoʻaga e le masani ma faʻaaogaina i luga o se alamanuia tele e gaosia ai oloa e pei o le susu soya, ma isi.

Ma le isi, e sili atu le tau nai lo ituaiga masani o loʻo maua i lau faleoloa sili, tusa lava pe e te mauaina.

E mafai fo'i ona e fa'aogaina soya e le'i matutua pe a e le fiafia i le tofo pi. E suamalie mo le tele o vaega ma e matua itiiti lava le "beany" i le tofo, lea e mafai ona e aveesea e ala i le kuka. 

Ae peitai, mo fatu pi matua, e le sa'o atoatoa lea. O le a latou faatumauina lena tofo maaleale o pi e tusa lava pe uma ona susu ma kuka.

E ui lava e le malosi e pei o pi mata, e mautinoa lava e iai ni faʻamatalaga. 

E fa'afefea ona kuka soya?

E mafai ona kuka le soya i le tele o auala, e fuafua pe e te faʻaaogaina le edamame poʻo le soya mago. Sei o tatou tilotilo i mea uma e lua!

Auala e kuka ai le edamame

O soya fou po'o le edamame e faigofie tele ona kuka ma fa'aalu na'o ni nai minute ae e te tu'uina atu.

E mafai ona e fa'apuna, ausa, microwave, po'o le sua o pi edamame i lau apa ma mea manogi e sili ona e fiafia i ai. E manaia lava le tofo! 

O se auiliiliga auiliili o auala uma e mafai ona e kukaina ai le edamame:

Salu

Ole auala sili lea ole kukaina ole edamame. Tau lava o le faatumu o se ulo i vai ia lava, faaopoopo sina masima, ma aumai le vai i se pupuna. 

Fa'aopoopo le atigi edamame i le vai fa'apuna ma kuka mo le tusa ma le 5 minute pe se'ia o'o ina vaivai pi i totonu o atigi fatu.

Fa'amama le vai vevela, fufulu le edamame i le vai malulu, fa'amalo, ma tautua. E mafai fo'i ona e tu'uina atu pi fa'atasi ma ni pa'u pe leai fo'i ni pa'u. 

O le tele o tagata e fiafia e 'ai e aunoa ma ni pa'u ona o lona tino lamu ma fa'afitauli tau soifua maloloina.

Nai lo le faʻaaogaina o se isi mea i lau ipu? O mea sili nei e suitulaga i le edamame e mafai ona e taumafai

Faʻaafu

O le ausa o se isi auala lelei e kuka ai le edamame. Na'o le fa'aopoopoina o se inisi vai i totonu o se ulo ma fa'apupuna.

Fa'aopopo lau edamame i se colander po'o le ofe e asu, tu'u i totonu o le ulo, ma ufiufi.

A uma le ausa mo le tusa ma le 5-10 minute, aveese le mea faʻapipiʻi mai le ulo, tuʻu le edamame i luga o se ipu, ma faʻamalo i mea manogi e sili ona e fiafia i ai aʻo leʻi tuʻuina atu.

E mafai foi ona e fufulu i le vai malulu, ae o le edamame vevela, ausa e tofo ma sili atu ona lagona.

Fa'avevelaina

O le microwave ose auala vave ma faigofie e kuka ai le edamame. Na'o le pikiina o se ipu fa'avevela mo le microwave, tu'u le edamame fou i totonu, ma sausau le pi i le vai.

E mafai ona e faia lenei mea e ala i le susu o ou lima ma faʻafefe ou tamatamailima i luga o le pesini e sausau ai le vai i luga o pusa.

A maeʻa lena, ufiufi le pesini i se solo pepa ma faʻafefeteina pusa i le 1-minute faʻaopoopoga. E le tatau ona sili atu ma le 3 minute mo latou e kuka lelei.

A uma loa ona vela, fa'atali se'i maalili le pa'u, fa'a'ai i mea manogi e te fiafia i ai, ma tautua.

Pan-su'u

E ui lava e le o le auala sili ona taatele o le kukaina o le edamame, e mafai foi ona e faʻafefeteina. Ina ia mu le edamame, tu'u se apa u'amea i luga o lau ogaumu ma fa'avela i luga o le vevela maualuga.

Ina ia iloa pe ua lava le vevela o le apa, sausau ni nai mataua vai i luga o le apa ma vaai pe o le vai e sasaa vave.

Afai e tupu, faʻaitiitia le vevela i le medium, faʻaopopo le edamame i le apa, ma kuka e aunoa ma se faʻalavelave. A maeʻa se minute pe lua, vaʻai pe o loʻo mu teisi pusa.

Afai e ioe, susu'e pusa ma sasa le isi itu. E mafai foi ona e lulu teisi le apa i le taimi e kuka ai ina ia mautinoa o loʻo kuka tutusa pusa taʻitasi.

O le taimi lava e te maua ai faʻaiʻuga tutusa i le isi itu o pusa, o fatu pi i totonu e tatau ona matua vaivai.

O le mea lea, aveese le paʻu mai le apa, faʻamalo i mea manogi e sili ona e fiafia i ai, ma tuʻuina vave atu.

Fa'afefea ona kuka soya mamago

E le pei o le edamame, o soya mago e umi se taimi e kuka ai ma e ese le tofo. O lo'o ia i latou le tofo "beany" e sili atu ona iloagofie nai lo le ituaiga fou. 

E ui lava ina matua fa'aitiitia pe a uma ona fa'asusu ma fa'apuna, ae e te tofoina pea fa'ailoga pe a e tofoina, e pei ona ta'ua muamua.

O lena tala, se'i o tatou va'ai po'o a ni auala e mafai ai ona e kukaina soya matua:

I luga o le ogaumu

O le kukaina o soya mago i luga o le ogaumu e alu ai le taimi ma e manaʻomia ai se taumafaiga muamua.

Ina ia fa'amatala atili, e tatau ona e fa'asusu fatu mamago i le po e sauni ai mo le kuka.

A mae'a ona fa'asusu, fa'amama vave le pi ma tu'u ese i se pesini ese. 

I le taimi nei, faʻatumu le ulo i vai ma se fua faatatau o le 1: 3 ipu i pi. Fa'atali mo le vai e fa'afefe; i le taimi nei, su'e so'o se pi ua se'ena e te maua ma aveese.

Ona tu'u loa lea o pi i totonu o le ulo, ufiufi, ma fa'avela mo le silia ma le 3-4 itula.

O fatu soya vela e tatau ona malu ma faaluaina le lapopoa o soya e le'i vela, mago.

I totonu o le kuka kuka

O le kukaina o soya i totonu o se masini kuka e sili atu ona faigofie ma itiiti le taimi e alu ai.

E pei lava o le kukaina o se ogaumu, fa'asusu muamua le soya mo le le itiiti ifo ma le fa itula, ma tu'u i totonu o lau fa'amu kuka fa'atasi ma le tele o vai.

Ufiufi le ogaumu ma fa'avela le pi mo le 10-15 minute. E tatau ona vela lelei fatu i le taimi atofaina.

Fa'aopoopo a itiiti ifo ma le lua sipuni tele o le suāu'u i le vai ina ia fa'amautinoa e le o pupuni paipa fa'aa'a'ai o le kuka i le pua'a uma na gaosia a'o fa'apuna.

O se upu fa'aeteete, fa'ataga le kuka kuka e fa'amatu'u le mamafa a'o le'i tatalaina. So'o se fa'atamala e mafai ona tupu ai se fa'alavelave fa'afuase'i.

I totonu o le kuka lemu

O le kukaina o soya i totonu o se kuka fa'agesegese o le isi lea auala lelei e kuka ai le soya. O le auala e tutusa lelei ma le kukaina o soya i luga o se ogaumu faigofie i totonu o se ulo.

Pau lava le eseesega manino o le faʻaaogaina o se kuka faʻagesegese ma itula faʻaopoopo.

E tusa ma le 7-8 itula e fa'avela ai pi i totonu o se fa'avela lemu pe a uma ona fa'asusu mo le 4 itula.

Auala e ai le soya

I le avea ai ma se mea'ai sili ona lelei, e mafai ona e fa'aopopoina le soya ma le edamame i au mea'ai i le tele o auala eseese ma suamalie.

O nisi nei o fautuaga i le auala e mafai ai ona e 'ai i lenei meaʻai e tumu i le polotini, sosoo ai ma nisi o fua suamalie e mafai ona e faʻataʻitaʻia e faʻaleleia ai lou poto masani ile 'ai:

O se meaai mama

Edamame e tautua i sushi ma izakaya fale'aiga e fai ma mea'ai ma o se tasi o mea'ai sili ona lauiloa i meaʻai Iapani. 

E lauiloa foi o le “otsumami,” lea e sau mai le upu “tsumamu,” o lona uiga “e uu,” po o se mea e te ai i ou lima po o fasi laau. 

O fatu pi e masani ona fa'avela pe fa'ausa i totonu o atigi ma fa'atumu i le masima sami. Ona mafai lea ona e tosoina i fafo mai le pusa, masani ma nifo.

E fai ma mea falai araisa

E mafai ona e fa'aopopoina le edamame i le araisa falai po'o so'o se mea'ai o lau fuala'au fa'afefiloi e fa'aopoopo atili ai le tino ma le tofo.

Peita'i, e mana'omia le fa'ausa pe fa'avela muamua fatu pi ona ati lea. 

A mae'a, fa'aopoopo i lau falai e sili ona e fiafia i ai, veggie burgers, salati, ma so'o se mea e te mana'o ai. E mafai fo'i ona e fa'aogaina soya matua mo nei fua.

I mama

Afai e te mana'o e fai sina fatufatua'i i au mea e fa'aoga ai, e mafai fo'i ona e palu fatu pi ua vela i totonu o au mama mama e sili ona e fiafia i ai ma e o'o lava i aisakulimi.

O le tofo maaleale o le soya e fetaui lelei i mea uma, e sili atu ona faʻaogaina, suamalie, ma faʻaleleia.

E fai ma mea manogi

E ese mai i le susu soya, e tele isi oloa o loʻo faʻaogaina ai le soya.

Nei o le sili ona lauiloa tasi:

  • Miso faapipii
  • Soya soga
  • Natto
  • tofu
  • Tempe

O le amataga ma le tala faasolopito o le soya

E le pei o isi mea masani a Asia, o le tala faasolopito ma le amataga o le soya e matua le mautonu ma o se mataupu o felafolafoaiga i le va o le au tusitala faasolopito ma le au fai togalaau e oo mai i le taimi nei.

O nisi o tagata suʻesuʻe o loʻo faʻapea o lona faʻatoʻaga na amata i se mea i le 7000 TLM i Saina anamua, mai le mea na alu atu ai i Iapani ma Korea ma avea ma a latou oloa faʻatoʻaga autu.

Fai mai isi na fa'afaleina i Saina i le 3500 TLM… e le fa'atapula'aina avanoa ona o le leai o ni fa'amaoniga mautu o tala'aga. 

Na o le pau lava le mea o pi na maua i Korea, lea na iloa na ola ae leʻi oʻo i le 1000 TLM.

Ae o lena foi, ua na o le faamaonia ai na siitia atu i Korea i le taimi muamua ma e leai se mea e fai i le amataga moni o le fua.

I le aluga o tausaga, na tupu aʻe o se meaʻai tele ma vailaʻau i Asia.

Ma o le a faʻaauau pea ona avea ma se tasi o a latou oloa faʻatau atu ma faʻatoʻaga i le afe o tausaga o lumanaʻi, naʻo tafatafa o araisa ma saito. 

O le upu "soya" na muamua faʻaalia i tusitusiga a Amerika i le 1804. O tagata Europa, aemaise lava Farani, na matua fiafia i le oloa.

Na latou aumaia i le lalolagi atoa i le 1908, ina ua avea le soya ma se tasi o oloa faaulufale mai tele i Europa.

O le fa'ato'aga fou na avea ma ta'uta'ua i le Iunaite Setete ina ua mae'a le fa'aleagaina o le Taua Lona Lua a le Lalolagi.

I na taimi, na faʻalavelaveina auala fefaʻatauaʻiga a le US, ma faʻateleina le manaʻoga mo suauʻu taumafa. 

Ina ia foia le tulaga, suauu pipi na fa'aaogaina e fai ma sui, ma ona o lona ta'uta'ua i tagata lautele, o le gaosiga o le fua na fa'atuputeleina i le taimi.

E oo atu i le 1950 i le 70s, na gaosia e le US le tusa ma le 75% o le aofaʻi o fua o le soya i le lalolagi atoa. 

Ae mo nofoaga e pei o Atenitina, Pasila, ma isi atunuu i Saute Amerika, o le tuputupu aʻe o le soya na faʻateleina i le 1970s ona o le le lava o meaʻai i le lalolagi atoa.

E pei o le taimi nei, US ma Pasila, pe a tuʻufaʻatasia, e tusa ma le 69% o le gaosiga o soya i le lalolagi atoa.

O le tala umi, o le soya na afua mai i Saina ma ua ola nei i konetineta uma, mai Asia i Europa ma soo se nofoaga i le va ma tua atu.

O se tasi lena o mafuaaga ua ta'ua ai le soya “le tupu o pi”.

O le a le eseesega tele i le va o le edamame ma le soya?

I le taimi nei, e tatau ona e iloa le eseesega tele i le va o le soya ma le edamame, faʻataʻitaʻiga, o le tasi ua matua ae le isi e leai.

Ae ui i lea, o lenei eseesega autu e afua mai i ni nai eseesega, i le ogatotonu o le edamame ma le soya e avea ma mea e lua toetoe lava mavaevae.

I upu faigofie, o edamame uma o soya, ae o soya uma e le o le edamame.

Ina ia faʻamatalaina atili lenei mea, seʻi o tatou maulu sina loloto, amata i le eseesega autu i le va o mea uma e lua:

Eseesega autu

O le upu soya e masani ona faʻaaogaina mo fatu soya matua ma le matua (edamame). Ae ui i lea, ina ia maua le faʻamatalaga, o le a tatou taʻua o le "soya" naʻo pi matua.

O LE pi e sili ona lauiloa i le lalolagi ma e gaosia i se fua tele i itulagi uma, ma Amerika i luga.

O le Soya e le gata ina fa'aaogaina e fai ma mea'ai ae fa'apea fo'i ma puna muamua mo isi oloa taumafa ma mea e le mafai ona 'aina.

I le isi itu, o le edamame o se upu Iapani e naʻo le faʻaaogaina o le soya e leʻo matua.

E le pei o soya matua, o le edamame e sili ona lauiloa i meaʻai Asia ma Iapani ma e naʻo le faʻaaogaina o se meaʻai. 

E ui lava ua lauiloa tele i Amerika ma atunuu Europa i nai tausaga ua tuanaʻi, o lona faʻaaogaina e faʻatapulaʻa i umukuka a Iapani e fiafia i meaʻai, e masani lava o se meaʻai Iapani.

I le tulaga o sauniuniga ma le taumafaina

O le Edamame e faʻaaogaina pe leai foi pe leai foʻi pusa e faʻatatau i mea e fiafia i ai pe le fiafia i ai se tagata. 

Pau lava le mea e tatau ona e faia o le faʻafefe pe faʻavela, faʻamasima i mea manogi e te fiafia i ai, ma 'ai. O pi o le edamame e i ai se mea vaivai, kulimi ma suamalie suamalie.

O le soya matua e tele lona tofo ma e mana'omia ona fa'asusu ma fa'avela mo se taimi umi a'o le'i sauni e 'ai. E mafai foi ona e taoina pe a e fiafia i ai.

I tulaga o lanu

O le Edamame o lo'o i ai se lanu meamata lanu meamata e masani ona pei o se pi. Pe a matua fou pi edamame, e mafai foi ona e 'aina mata.

O le soya matua e lanu samasama, uliuli, po'o le lanu enaena, ma se fa'ailoga o le nuti e fetaui lelei ma le tofo atoa o fatu pi ma le ga'o.

I le tulaga o taumafa

O le Edamame o se mea'ai maualalo-carb ma e na'o le 9 kalama o ga'o i le 100 kalama, a'o soya o se mea'ai maualuga-carb e aofia ai le 19.9g o ga'o i le 100g.

Ae ui i lea, e taua foi le taʻua o nati soya e mauoa foi i isi macronutrients taua mo le tino e galue ai.

I se isi faaupuga, o nati soya e sili atu le lelei nai lo le edamame pe a faʻatusatusa i le aofaʻi tutusa. 

I tulaga o tau

O le Edamame e fa'atupuina i se aofaiga fa'atapula'a ma e sili atu le taugata nai lo nati soya po'o soya matua.

I tulaga o le teuina

E mafai ona e teuina fatu soya i le vevela o le potu e aunoa ma se fa'afitauli talu ai e itiiti le vai ma e le pala.

Ae ui i lea, talu ai o le edamame e pei lava o se fualaau faisua fou e maualuga le susu, e te manaʻo e teu i totonu o le pusaaisa mo le teuina mo sina taimi puupuu ma totonu o le pusaaisa mo le teuina umi.

O le a le eseesega i le va o soya ma fasi soya?

O le soya e pei ona ta‘ua, ose tasi o le aiga legume ma ua ola ma taumafa i le lalolagi atoa ona o lona aoga ma le maualuga o le porotini.

I le isi itu, o fasi soya ua na'o se tasi o le tele o mea'ai e maua mai le soya, po'o le sili atu, le falaoamata soya.

O le falaoamata o le pi soya ose mea sili e suitulaga i polotini maualuga mo le falaoamata popo i lau kuka!

A uma le ga'o o le falaoamata soya, o lo'o i ai se mea e tu'u mai ai e matua mago ma talatala. O le taimi lava e te fa'ato'ilalo ai i le vai, e mālūlū ma omomi.

O lenei oloa vaivai ma le omomi e fai i ni polo po'o ni fasi, lea e ta'ua o fasi soya.

O fasi mea nei e lamu, e pei o aano o manufasi ma maualuga le polotini pe a vela. O le mafuaaga foi lea ua ta'ua ai fasi soya aano o vegan.

O fasi soya e mauoa i le calcium ma isoflavones, e manaʻomia uma mo le faʻamalosia o ponaivi.

E le gata i lea, e maualuga a latou alava mea'ai, e maualalo le ga'o e le'i tumu. O le mea lea e faigofie ai ona eliina ma sili ona aoga mo le soifua maloloina o le fatu.

A teuina i tulaga talafeagai, e mafai ona e 'ai mo le tausaga e aunoa ma se faʻafitauli.

O le soya o se mea e sili ona lelei. E le gata e lelei tele i uluaʻi fua, ae suia atoatoa aano o manufasi i le tele o ipu proteinaceous.

O lo'o mulimuli mai nisi o fua lelei (e le gata i mea'ai ma e le o ni mea'ai) e tatau ona e fa'ata'ita'i pe a iai ni pi soya o lo'o taoto i totonu o lau umukuka:

Kebab Soya

Ua e taumafai i kebab e leai ni aano o manu? Ua oo i le taimi e te faia ai! Soya kebab sui aano o manufasi i soya granules.

E tutusa lelei le tino ma le manogi manogi o kebab aano o manufasi ae faʻatasi ai ma se mimilo e faʻamaonia e faʻafiafia ai ou tofo.

Fa'aaoga le soya e fai au skewers kushiyaki ma oka au uo vegan!

Soya Saili

O se suiga lelei, vegan o kebabs seekh masani, soya seekh ua saunia ma fasi soya, palu pateta, ma le tele o mea manogi.

E ui o le a le maua lena tofo faapitoa "meaty", ae ia mautinoa, e tulaga ese lona tofo.

Soya haleema

Soya Haleem o se mea'ai mea'ai i luga o le haleem, o se mea'ai masani i tu ma aga Mosalemi e masani ona 'ai i le Ramadan i Asia i Saute ma atunuu i sasaʻe ogatotonu.

O le mea'ai fuala'au fa'alelei o le haleem e faia i fa'ama'i soya.

Soya Florentine

O le Soya Florentine o le isi mea'ai fuala'au e suitulaga mea e le o ni fuala'au mea'ai o le itu i sisifo i fasi soya.

O le lelei o le soya, tu'ufa'atasia ma le lelei cheesy o le florentine, o se mea e te le mana'o e misia!

Soya Bolognese

E ta'ua fo'i le soyognese, o lenei fa'aigoa fa'aItalia pasta sosi e fai i soya granules. E ui ina foliga ese le tofo ma le mea'ai, ae e manaia lava.

Soya Stir Fry

A o'o i mea'ai, e leai se mea e sili ona lelei ma suamalie e pei o se falai falai. O le fua e fa'aaoga ai fasi soya ma mea manogi, ma le suauu sili ona lelei e kuka ai.

Ose fua vegan faigofie, vave, ma suamalie ma polotini lelei.

E maloloina le soya?

E pei ona taʻua soo i totonu o le tusiga, o le soya e le naʻo se meaʻai sili ona aoga ae o se fale malosi e tumu i le tele o faʻamanuiaga faʻalesoifua maloloina.

O le faia o soya ma isi oloa soya o se vaega o au mea'ai e mafai ona faia se mea ofoofogia mo oe.

Ina ia malamalama i lenei mea, seʻi o tatou maulu teisi ma suʻesuʻe e uiga i meaʻai o le soya ma lona uiga i lou soifua maloloina.

A'oa'oga fa'atatau o le soya

I le 100 kalama o le soya e aofia ai:

  • Calories: 172
  • Fiber: 6 kalama
  • Puipuiga: 18.2 kalama
  • Carbs: 8.4 kalama
  • Suga: 3 kalama
  • Suavai: 63%
  • Gaʻo: 9 kalama
  • Faʻamalieina: 1.3 kalama
  • Ta'oto'oto: 1.98 kalama
  • Polyunsaturated: 5.06 kalama

Vitamini ma minerale taua e maua i le soya

E ese mai i le tele o le polotini ma le ga'o maloloina, o le soya vela o lo'o iai fo'i le tele o vaitamini ma minerale mana'omia mo le tino.

O nisi nei o latou:

  • Molybdenum: e manaʻomia mo le gaosia o polotini ma DNA.
  • Paʻu: E aʻafia foʻi i le metabolism o le protein ma le faʻavaeina o DNA/RNA.
  • Manganese: E fesoasoani i le tino e fausia ai aano o le tino, mitiia le toto, ma faatonutonu le maualuga o le suka. E a'afia fo'i i le gaosia o homone fa'afeusuaiga.
  • Magnesium: Fa'aleleia le lelei o le moe.
  • Uʻamea: Fesoasoani ole okesene e tafe ile tino atoa ma le gaosiga ole RBCs.
  • apamemea: E fesoasoani i le tausia o le neura soifua maloloina ma le metabolism o sela mumu.
  • Tiamin: Fesoasoani i le tino e sui ga'o ga'o i le malosi.
  • Phosphorus: Fesoasoani i le tuputupu aʻe, tausiga, ma le toe faʻaleleia o sela ma aano, aʻo avea foi ma se vaega taua o DNA / RNA.
  • Vitamin K1: Fesoasoani e fausia ni polotini eseese e mana'omia mo le fa'atupu toto ma le fausiaina o ponaivi.

Fa'amanuiaga lautele ole soya ile soifua maloloina

I le taimi nei ua e iloa le aotelega o meaʻai o le soya, seʻi o tatou maulu teisi loloto i le autu ma vaʻai i aafiaga tuʻufaʻatasia o nei elemene i lou tino:

Fa'aitiitia le lamatiaga o le kanesa

E tusa ai ma a suesuega na faia e le WHO i le 2020, na lipotia mai e tusa ma le 10 miliona tagata e maliliu i le kanesa i tausaga taʻitasi, e tusa ma le tasi i le ono maliu.

Ina ia mautinoa o lo'o saogalemu oe ma lou aiga, e mana'omia le mulimulita'ia o taumafa e fesoasoani i lou tino e tetee atu ai i fa'ama'i pei o le kanesa. Ma e le mafai ona atoatoa pe a le lava le soya.

O le soya e tele le isoflavone, e feso'ota'i ma le tete'eina o le kanesa o le susu i fafine ma fa'aitiitia ai le avanoa e maua ai le kanesa prostate i tama.

E ui lava e leai se su'esu'ega taua na faia i le autu, e leai se afaina i le 'ai o mea'ai maloloina.

Fa'aitiitia fa'ailoga o le menopause

E masani ona fesoʻotaʻi le faʻamaʻi maʻi ma aafiaga le lelei, e pei o le afu, vevela vevela, ma suiga o lagona.

E mafua lenei mea ona o le fesuisuiai faʻafuaseʻi o le maualuga o le hormone, aemaise o le estrogen.

O le mea e malie ai, o fafine papalagi e sili atu ona aʻafia i nei faʻafitauli nai lo tamaitai Asia, ma o le mafuaʻaga o lena mea o le faʻaaogaina tele o oloa soya i Asia.

Talu ai o le isoflavones o lo'o maua i le soya e feso'ota'i ma le fa'amama o nei fa'a'ailoga, o le 'ai o le soya e ono fa'aitiitia ai lou a'afia i fa'ailoga ua ta'ua i luga.

Fesoasoani ile le moe

O le Soya o loʻo i ai le maualuga o le magnesium, faʻatasi ai ma isi meaʻai taua. Manesium e lua galuega autu.

Muamua, e faʻatonutonu neurotransmitters i totonu o le tino, faʻamautinoa le lelei o le tafe o faʻailoga i le va o le neura ma le faiʻai.

Lona lua, e fusifusia ma Gama amino-butyric acid, lea ei ai le matafaioi autu o le faʻafilemuina o le tino atoa ma faʻafilemuina le gaioiga faʻaalia o le tino.

Afai la e le mafai ona e moe lelei, o se mafuaaga tele mo lena mea atonu o le le lava o le magnesium i lou tino, e ese mai isi tulaga tau soifua maloloina.

O le tagofia o le soya i taimi uma e mautinoa ai o loʻo i ai i lou tino uma le magnesium e manaʻomia e nofo filemu ma filemu pe a e moe, e maua ai se moe filemu ma faʻamalieina.

Fesoasoani ile puleaina ole ma'i suka

O le soya e feso'ota'i fo'i ma le fa'atuputeleina o le inisalini i totonu o le tino o le tagata.

E le gata ina fesoasoani ia te oe e feagai ai ma faailoga o le ma'i suka ae mafai ai ona e aloese mai ai i le taimi muamua.

E lē gata i lea, o le soya o lo'o iai fo'i le itiiti o ga'o ga'o.

Fa'atasi ma mea e pulea ai le kulukose o isoflavones, ma o lo'o iai; o se mea'ai fa'alesoifua maloloina o le a avea ma ou tua'oi i le taua ma le puipuia o le ma'i suka.

Fesoasoani ile fa'aleleia atili ole toto ile tino

E tusa ai ma le tala'aga o mea'ai o le soya, e matua mauoa i mea'ai tetele e lua a le tino, kopa ma le u'amea.

O meaʻai taua ia e lua e manaʻomia mo le gaosia o RBCs, lea e ave le okesene i le tino atoa ma maua ai le toto lona lanu mumu.

Faatasi ai ma le aofaʻi talafeagai o nei meaʻai, e mafai e lou tino ona gaosia lelei sela mumu, faʻamautinoa le saʻo lelei o le toto i totoga taʻitasi.

O le i'uga, o le a fa'atino lelei e lou tino gaioiga fa'ato'aga, ma e te le lagona le vaivai pe vaivai.

O le tafe sa'o o le toto e taua tele mo le galue lelei o le fai'ai.

O le maualalo o le RBC po'o le maualalo o le toto, e mafai e lou fai'ai ona leiloa lana galuega masani, e mafua ai le le mautonu ma le le lelei o le faia o filifiliga.

Fesoasoani ile fa'aleleia ole soifua maloloina ole fatu

O le Soya o lo'o i ai le aofa'i lelei o le Omega-3 fatty acid, o le polyunsaturated acid (e iai le tele o fusi fa'alua/le'ai tu'u), e iai sona sao taua i le fa'aitiitia o le LDL, po'o le cholesterol leaga i le tino.

O le i'uga, e tumau pea lou saogalemu mai le tele o fa'afitauli fa'aletonu, fa'atatau i le fatu, e aofia ai ma'i fatu fatu ma le atherosclerosis.

Ole Omega-3 fatty acids e fesoʻotaʻi foi ma le faʻaleleia o le faiʻai ma le soifua maloloina o mata.

Fa'apuupuu le tala, o le fa'aaogaina o le aofa'i sili ona lelei o le soya e mafai ona lavea'iina oe mai le atia'eina o le tele, pe a le o fa'ama'i uma, fa'ama'i e a'afia ai le fatu.

Fesoasoani ile fa'aleleia ole ga'ina lelei

O mea'ai e tele alava mea'ai e vave alu i totonu o le manava, a'o mea'ai e maualalo le alava e leai. O le soya o se tasi lea o mea'ai muamua.

Na te fa'aputuina so'o se mea o lo'o fealua'i i totonu o lou inumaga, ma fa'ato'a alu ese ai ma le fa'atopetope mai lau fa'amamago.

O le i'uga, o le a fa'aitiitia ai lou a'afia i le tele o fa'ama'i fa'ama'i, e amata i le ma'i, o le a'a lea o isi fa'ama'i uma.

E le gata i lea, o le soya o se puna oligosaccharide lelei, o se prebiotic e manaʻomia mo le tuputupu aʻe o siama.

Fesoasoani i le faamalosia o ponaivi

O le maualuga o le calcium i le soya, faʻatasi ma isi meaʻai taua e pei o le zinc, magnesium, seleni, ma le kopa, e fesoasoani e faʻamalosia ai ou ponaivi.

O nisi o aʻafiaga sili ona taatele o nei elemene i ponaivi e aofia ai le faʻaleleia o gaioiga o le osteotropic. O se taunuuga, o ou ponaivi masani e faʻamalosia i le taimi.

E le gata i lea, Afai e tupu se mea le lelei, o le avea o soya o se vaega o au meaʻai o le a matua faʻaleleia atili ai le taimi e toe faʻaleleia ai. 

I soo se tulaga, o le soya o le manumalo moni!

E iai ni a'afiaga o le soya?

Faatasi ai ma faʻamanuiaga uma o le soifua maloloina o le soya ma le maualalo o le avanoa e maua ai soʻo se aʻafiaga e ono tupu, e faigofie lava ona le amanaʻia le afaina e mafai ona faia i lou tino… ae e le tatau.

O a'afiaga o le soya e mafai ona afaina ai nisi tagata.

Faatasi ai ma lena mea, sei o tatou tilotilo i aafiaga leaga o le soya ma tulaga e te manaʻomia e faʻatapulaʻa ai lau taumafa soya:

Taofi ga'o ga'o

O le thyroid o se tasi lea o gaʻo tele i le tino o le tagata, ma o hormones (Triiodothyronine, Thyroxine, ma calcitonin) e gaosia e ia e pulea ai le maualuga o le calcium, metabolism, tuputupu aʻe, lagona, ma le vevela o le tino.

E taua tele mo le lauroid gland e galue masani mo se tino lelei ma lelei.

O le mea manaia nei o le isoflavone o loʻo maua i le soya e fesoʻotaʻi ma le faʻaitiitia o lamatiaga o le kanesa, pulea o le kulukose, ma faʻaitiitia ai faʻamaʻi faʻamaʻi.

Ae o se aofaiga maualuga, e mafai taofia le galuega o le thyroid gland ma faʻaitiitia le gaosiga o hormones thyroid.

O le iʻuga, e mafai ona e oʻo i le tele o faʻafitauli o le thyroid gland, e oʻo atu ai i faʻamaoniga vaivai e pei o le faʻavauvau, faʻamaʻi, faʻateleina lauroid i le amataga, ma faʻafitauli sili atu ona ogaoga mulimuli ane.

Peita'i, e le'i fa'amaonia atoatoa lea mea e ala i su'esu'ega fa'asaienisi.

E o'o mai i le taimi nei, o a'afiaga e feso'ota'i i le thyroid ua fa'ailoa muamua lava i tagata ta'ito'atasi o lo'o fa'aletonu lauroid gland, e leai ni a'afiaga i tagata soifua maloloina.

O lea la, afai ua iai sau fa'afitauli o lauroid, atonu e te le mana'o e fa'aoga soya i taimi uma.

Tatā ma le manava

O filo e le mafai ona faʻaaogaina, mafaufauina ma faʻamanuiaga uma o meaʻai, e mafai i nisi taimi ona oʻo atu i le pala ma le manava i tagata maʻaleʻale ma e ono faʻaleagaina ai le tulaga o se tasi ua uma ona mafatia i le IBS.

E ui lava e le atoatoa le soifua maloloina mo tulaga o loʻo taʻua i luga, o tagata e maua ia mea e tatau ona faʻatapulaʻa le faʻaogaina o le soya i a latou meaʻai.

A'afiaga ole ma'i

O le soya o lo'o iai polotini e ta'ua o le glycinin ma le conglycinin, lea e fa'aoso ai fa'ama'i i tagata ta'ito'atasi.

E ui lava e le masani ai, ia mataala pe a le tali lelei lou tino!

O fea e maua ai fatu soya?

E mafai ona e mauaina le soya i so'o se maketi fa'apitoa, faleoloa o mea'ai fa'alesoifua maloloina, po'o supamaketi 'ai masani.

O le a tu'u apa pe fa'aputu, fa'atatau pe fa'atau e vela pe mago. Afai o loʻo e suʻeina le edamame, e mautinoa lava e te alu i se maketi fou.

Afai e leai sau soya e avanoa mo so'o se mafua'aga, e mafai fo'i ona e maua i luga ole laiga. Ia mautinoa e fa'atau soya e le o se GMO pei o nei mai le Pinstar Supply i le tele.

Vasega Tulaga Fa'apitoa Pipi Soya E le o se GMO Tele Tau Tele (5 Pauna)

(matamata i nisi ata)

iʻuga

O le soya o se fua o le suau'u ma le tele o fa'amanuiaga fa'alesoifua maloloina, e aofia ai le malosi o ponaivi, fa'aitiitia le taimi e toe fa'aleleia ai mo gau, ma le maualalo o le avanoa e maua ai so'o se a'afiaga.

E ese mai i lona taua faafomai, e faia ai foi mo se meaʻai sili. E mafai ona 'ai i le tele o auala eseese, na o ia pe i isi fua.

Ae ui i lea, a'o avea ma vaega o au mea'ai, e taua tele le nofouta i a'afiaga leaga o le soya i lou tino, aemaise lava pe a iai sau fa'afitauli o lauroid.

O lea la ua e iloa le mea o le soya, pe fa'apefea ona e saunia, ma le mea sili, o lona a'afiaga i lou soifua maloloina ma isi fa'amatalaga talafeagai.

Saili e uiga i oloa e lua e sili ona ta'uta'ua fa'avae soya mai Iapani ma pe faapefea ona latou faatusatusa: Miso vs. Soya Soya

Siaki le matou api kuka fou

Bitemybun's family recipes with complete meal planner and recipe guide.

Taumafai e leai se totogi ma le Kindle Unlimited:

Faitau fua

O Joost Nusselder, o le faʻavae o le Bite My Bun o se tagata faʻatau oloa, tama ma e fiafia e faʻataʻitaʻi ni meaʻai fou ma meaʻai a Iapani i le fatu o lona naunautaiga, ma faʻatasi ai ma lana 'au o loʻo ia fausiaina ni tusitusiga loloto mai le 2016 e fesoasoani ai i le au faitau faʻamaoni. ma fua ma kuka fesoasoani.